Sinds het uitbreken van de kredietcrisis medio 2007 is er aan nieuws geen gebrek. Van de Amerikaanse huizenmarkt tot de ondergang van Lehman Brothers in 2008. En dan nog het dieptepunt op de aandelenmarkt in maart 2009 en de eurocrisis in 2010. Eigenlijk had ik gehoopt op een rustig 2011 met een verdergaand economisch herstel en langzaam maar zeker werken aan oplossingen voor de eurolanden. Maar met nog geen drie maanden in 2011 is wel duidelijk dat er ook dit jaar voldoende te beleven is. De onrust in de Arabische landen komt gevaarlijk dicht in de buurt van grote olieproducent Saudi-Arabie. En wat betreft Japan is het nog te vroeg om goed in te schatten wat de gevolgen zijn van de aardbeving en de tsunami.
Bij zoveel malaise is het verstandiger om maar dicht bij huis te blijven. Hoe staat Nederland ervoor? Een hele mooie bron daarvoor is het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), dat al jarenlang allerlei belangrijke en minder belangrijke zaken meet en bijhoudt voor Nederland. Wat u koopt, hoeveel u verdient, of u werkt, het CBS houdt het allemaal bij. Doordat ze dit al jaren doen ontstaat een goed beeld van de ontwikkelingen. Het aardige is dat het CBS niet alleen droge feiten opsomt maar het in veel gevallen ook verwerkt in grafieken en overzichten waardoor je in een oogopslag ziet wat de stand van zaken is. Eén van mijn favorieten is de zogenaamde Conjunctuurklok waarin de beweging zichtbaar wordt van vijftien belangrijke indicatoren van de Nederlandse economie.
Bij het bedrijfsleven wordt gekeken hoe het producentenvertrouwen is, hoeveel orders ontvangen zijn, hoe hoog de investeringen zijn en wat de productie is. Bij consumenten wordt het vertrouwen in de economie gemeten, of u grote aankopen gaat doen en of u werkt of niet. Tezamen met gegevens over de arbeidsmarkt geven deze indicatoren een goed beeld van de actuele stand van zaken.
Het mooie is dat je ook terug kunt kijken tot 1990 en de beweging in de tijd ziet. Dan valt op hoe beweeglijk de economie is. Er is nooit stilstand of stabiliteit, er zijn voortdurend bewegingen. De uitschieters zijn soms fors, maar je ziet ook dat die weer betrekkelijk snel gecorrigeerd worden. In feite hebben we dat ook de afgelopen twee jaar gezien. In 2010 was er nog een krimp van de Nederlandse economie van bijna 4%. In 2010 was er sprake van een groei van 1,7%.
En hoe stonden we ervoor eind februari?
Ten opzichte van een jaar geleden is duidelijk sprake van een betere situatie. Ook vergeleken met januari dit jaar is over een breed front sprake van een verdere verbetering. Het zwaartepunt van de indicatoren in de Conjunctuurklok ligt nog wel in de herstelfase. Negen van de vijftien indicatoren presteren nog onder hun langjarig gemiddelde maar ze staan wel allemaal aan de goede kant. De beweging is dus positief, waarbij op kortere termijn wel zichtbaar is dat de kracht van het herstel iets afneemt.
Er zijn twee uitschieters, zowel in positieve als in negatieve zin. De positieve uitschieter is de omvang van de orders voor het bedrijfsleven. Dat is gunstig voor de komende tijd, want orders betekenen op termijn productie en omzet voor de bedrijven. De uitschieter in negatieve zin is opmerkelijk genoeg de bedrijfsinvesteringen. Dit kan betekenen dat na de magere jaren de bedrijven nog ruimte genoeg hebben om met de huidige capaciteit alles te maken wat gevraagd wordt. We zijn ook nog niet terug op het niveau van vóór de crisis. Het kan ook betekenen dat bedrijven nog te weinig vertrouwen hebben om nu al uit te gaan breiden of nieuwe machines te kopen. Aan de andere kant, dat is weer niet zichtbaar in het producentenvertrouwen, want dat staat weer behoorlijk hoog.
Wat verder opvalt is de dramatische verslechtering van de arbeidsmarkt medio 2009. Dat was echt een depressieve fase waar de hele economie doorheen moest. Maar ook hier is een duidelijke verbetering zichtbaar. En het hebben van een baan en vertrouwen dat je je baan houdt zijn belangrijk voor het uitgavenpatroon. Vorig jaar was al een omslag merkbaar op de spaarmarkt. De eerste helft van het jaar werd er nog fors gespaard maar de laatste maanden van 2010 werd er per saldo weer geld opgenomen.
Hoe nu verder ? Er is momenteel genoeg onrust in de wereld om iedereen weer wantrouwend te maken maar de onderliggende ontwikkelingen zijn mijn inziens sterk genoeg om dit op te vangen.
Deze algemene informatie is niet bedoeld als advies. Wilt u een persoonlijk advies?Neemt u dan contact met ons op. Hoewel deze informatie met de grootste zorg tot stand is gekomen, kan er aan deze informatie geen rechten worden ontleend.