Jaarlijkse aanpassing van de AEX
Iedere tweede handelsdag van de maand maart wordt voor de AEX de herweging en hernieuwde samenstelling van kracht. Dat betekent voor 2008 een frisse start vanaf 4 maart. Gedurende een jaar verandert de procentuele weging van ieder fonds van dag tot dag. Na een jaar kan de weging flink afwijken van de beginstand. Zeker als we kijken naar 2007 waarin ABN AMRO en Numico uit de AEX verdwenen, waardoor de index nu drieëntwintig in plaats van de gebruikelijke vijfentwintig titels telt. Hiervan bepalen momenteel vijf bedrijven voor 60% de weging van de AEX-index: Arcelor Mittal, ING, Philips, Royal Dutch Shell en Unilever. Normaal gesproken zal er in een jaar ook sprake zijn van degradatie van twee fondsen, om zo plaats te maken voor twee nieuwe bedrijven. Opname van nieuwe fondsen in de index gebeurt op basis van handelsvolumes in het voorgaande jaar. Bij de toe te kennen weging speelt de totale marktkapitalisatie op basis van vrij verhandelbare aandelen een rol. Vandaar dat het logisch is dat er een relatief zware weging bestaat voor eerdergenoemde grote Nederlandse multinationals.
Voor 2008 hoeft in ieder geval niet te worden nagedacht over eventuele degradanten, immers ABN AMRO en Numico zijn al verwijderd uit de AEX. Tijd voor twee nieuwkomers is het wel, te weten Tele Atlas en vastgoedfonds Corio. Ik weet niet welke gevoelens u bekruipen om deze vier bedrijven in één adem te noemen, maar laat ik zeggen dat ik het persoonlijk jammer vind we afscheid hebben moeten nemen van de twee eerstgenoemde grote multinationals, zonder daarbij de laatstgenoemde te kort te willen doen. Een gevoelskwestie zullen we maar zeggen.
Dat af en toe grote boegbeelden verdwijnen uit de AEX, daar is weinig aan te doen. Voor 2008 staat hoop ik, vanuit nostalgisch perspectief, niet iets gepland voor de vijf bedrijven die ik noemde in de eerste alinea. Beleggingstechnisch kan dit uiteraard wel interessant zijn, maar dit terzijde. Wat wel speelt bij een aantal andere AEX-fondsen is het volgende:
- Mogelijke overname Vedior door Randstad
- Mogelijke overname Tele Atlas door TomTom
- Mogelijke overname Hagemeyer door Rexel
Tel daarbij de geruchten op van een mogelijke overname van Corporate Express en (de bijna altijd aanwezige) geruchten van een overname van KPN, en er zijn genoeg redenen om aan te nemen dat er voor 2009 waarschijnlijk wederom niet hoeft te worden gezocht naar degradanten. Het invullen van de vacante posities zal wederom gebeuren op basis van handelsvolumes. Ik ben benieuwd. Voor 2008 is de situatie ontstaan dat van de vijfentwintig namen er binnenkort zelfs twee zijn gereserveerd voor vastgoedfondsen, te weten Unibail Rodamco en Corio. Vrij opmerkelijk, als je kijkt naar het type bedrijven, maar uiteraard niet op basis van handelsvolumes. Het is, denk ik, belangrijk om te weten dat er louter naar handelsvolumes wordt gekeken en niet naar het karakter van een bedrijf. Wel kan ik me voor stellen dat u als belegger in aandelen meer gevoel hebt bij bedrijven als bijvoorbeeld Royal Dutch Shell en Unilever. Een gevoel van nostalgie misschien, “ouderwetse volksaandelen”. Het is natuurlijk voor de AEX van groot belang dat dit type bedrijven deel blijven uitmaken van de index. Niet louter op basis van handelsvolumes of marktkapitalisatie, maar zeker ook voor de uitstraling. Het zijn sterke merken met een gedegen reputatie. Dit gold zeker ook voor ABN AMRO en Numico.
Met het verdwijnen van grote en sterke merken en de komst van bijvoorbeeld vastgoedaandelen en bedrijven die nog niet de titel boegbeeld mogen dragen, zou u zich op het standpunt kunnen stellen dat de AEX verpaupert. In zekere zin kan ik u daarin gelijk geven, en daarmee bedoel ik het gevoel dat deze verpaupering gaande is. Een groot en sterk merk is niet simpelweg te vervangen. Dat hoeft ook helemaal niet. Veel belangrijker is het dat Nederland een vestigingsklimaat heeft waar de nieuwe Unilevers van de toekomst zich kunnen en willen ontwikkelen. Een klimaat waar een onderneming de kans krijgt om uit te groeien tot een toekomstig sterk merk waar niemand omheen kan. Ik geloof zelf niet dat het bij een bedrijf als bijvoorbeeld Corio tot de mogelijkheden zal gaan behoren om uit te groeien tot een sterk zoals Unilever of Royal Dutch Shell. Dit zal geen toekomstig volksaandeel worden met het bijbehorende gevoel. Het blijft ook een kwestie van gevoel, maar wees eerlijk, eenvoudig is het niet om momenteel uit de huidige titels in de AEX, de nieuwe toppers van de toekomst aan te wijzen. Beleggingstechnisch zou ik zeggen, schuif nostalgie enigszins opzij en richt u op de beste kansen. Een aandeel waarbij u een “volksaandeel-gevoel” heeft, hoeft uiteraard niet altijd garant te staan voor het beste rendement.